Bayramda asıl tehlike fazla yemek değil! ‘Diyetim bozuldu’ psikolojisi


Özellikle uzun tatil periyotlarında denetimsiz beslenmenin önemli sıhhat problemlerine yol açabileceğini belirten Diyetisyen Dilara Demirkan, bayram sonrası tartıda görülen süratli kilo artışlarının büyük kısmının yağ değil ödem olduğunu belirtti. Demirkan, “Bir öğünle diyet bozulmaz. Bir öğün kaçtı diye bütün tertip bırakılırsa asıl sorun o vakit başlıyor” dedi. Bir dilim baklavanın değil, denetimi büsbütün bırakmanın kilo artışına neden olduğunu söyleyen Demirkan, yeni kesilen etin çabucak tüketilmesinden koyu çay alışkanlığına kadar yıllardır gerçek bilinen birçok yanlışın sindirim sistemini zorladığını anlattı. Bayram sonrası tartıda görülen 2-3 kiloluk artışın büyük kısmının ise yağ değil ödem olduğuna dikkat çeken Demirkan, “Bir öğünle diyet bozulmaz, asıl sorun vazgeçmek” dedi.

Bayram devrinde yapılan en büyük yanlışlardan birinin öğün atlamak olduğunu söyleyen Demirkan, bilhassa akşam yemeği için gün uzunluğu aç kalmanın denetimsiz beslenmeye neden olduğunu tabir ederek, “İnsanlar ‘Nasıl olsa akşam et yiyeceğim’ diyerek gün içinde öğün atlıyor. Bu defa akşam çok açlıkla birlikte tıkınırcasına beslenme ortaya çıkıyor. Bilhassa Kurban Bayramı’nda eti daha çok öğlen öğününde tüketmeyi öneriyoruz. Akşam ise zerzevat yüklü daha hafif beslenmek sindirimi rahatlatıyor” dedi. En büyük yanılgılardan birinin de yeni kesilen etin çabucak pişirilmesi olduğunu belirten Demirkan, etin kesinlikle dinlendirilmesi gerektiğini söyledi. Demirkan, “Yeni kesilen ette ‘ölüm sertliği’ dediğimiz bir durum oluşuyor. Et kesilir kesilmez tüketildiğinde hem sert oluyor hem de sindirim sistemi daha fazla zorlanıyor. Etin en az 12 saat dinlendirilmesi gerekiyor. Çok sıcak olmayan serin bir ortamda bekletilmeli. Bilhassa et hâlâ sıcakken direkt buzdolabına koymak yanlışsız değil” tabirlerini kullandı.

Bayram sonrasında tartıda görülen süratli kilo artışlarının birden fazla vakit ödem kaynaklı olduğunu vurgulayan Demirkan, bunun nedeninin artan karbonhidrat, şeker ve tuz tüketimi olduğunu söyleyerek, “Pilav, baklava, hamur işi ve ikramlarla birlikte karbonhidrat tüketimi artıyor. Glikojen depoları dolunca beden daha fazla su tutuyor. Tuz tüketimi de artınca ödem oluşuyor. Kısa müddette alınan 2-3 kilonun tamamının yağ olması çok sık gördüğümüz bir durum değil” dedi. Bayram sonrası yapılan sert detoks programlarını önermediğini belirten Demirkan, sürdürülebilir beslenmenin değerine dikkat çekerek, “Bizler yasak koymaktan çok dengeyi öğretmeye çalışıyoruz. Karbonhidratı, proteini ve yağı istikrarlı halde düzenlediğimizde beden esasen olağana dönüyor. Bir gün fazla yemekle her şey bozulmaz. Değerli olan sonraki gün tekrar istikrara dönebilmek” diye konuştu.

Çay ve kahvenin de dikkatli tüketilmesi gerektiğini belirten Demirkan, “Yemek yedikten sonra çayın hazmettirdiği düşünülüyor lakin fazla çay şişkinlik ve hazımsızlık yapabiliyor. Kahvenin fazla tüketimi reflü ve mide yanmasına neden olabiliyor. Yemek sonrası su, sade soda ya da ayran üzere daha hafif içecekler tercih edilmeli” halinde konuştu. Bayram boyunca su tüketiminin artırılması gerektiğini belirten Demirkan, günlük en az 2-2,5 litre su içilmesini önererek, “Çay, kahve, çorba ya da soda sıvı alımına katkı sağlar lakin suyun yerini tutmaz. Bilhassa içilen her bardak çay yahut kahve için ekstra bir bardak su tüketmek gerekiyor. Günde yaklaşık 10-12 bardak suyun altına düşülmemeli” sözlerini kullandı.

Bayramda tatlı tüketimini büsbütün yasaklanmak yerine daha sağlıklı alternatiflerin tercih edilebileceğini anlatan Demirkan, “Hurmayı sıcak suda bekletip çekirdeğini çıkardıktan sonra içine yulaf kepeği, ceviz, badem yahut fındık eklenebilir. Bir ölçü tahin ya da fıstık ezmesiyle rondodan geçirip top haline getirilip, Hindistan cevizine bulanarak rafine şekersiz sağlıklı atıştırmalıklar hazırlanabilir” dedi. Toplumda en sık karşılaştıkları yanlış niyetin “Diyet bozuldu” psikolojisi olduğunu belirten Demirkan, sürdürülebilir beslenmenin değerine dikkat çekerek, “İnsanlar bir öğün fazla yiyince bütün günü bırakıyor. Meğer bir öğünle diyet bozulmaz. Şayet bir öğün kaçtıysa yapılması gereken şey bütün tertibi bozmak değil, bir sonraki öğünde tekrar istikrara dönmek. Kıymetli olan harika beslenmek değil, sürdürülebilir formda devam edebilmek” diye konuştu.
Milliyet



