TBMM Başkanı Kurtulmuş: BM, New York’taki bir kafeden farksız hale geldi

Kurtulmuş, Finlandiya Parlamentosu (Eduskunta) Başkanı Jussi Halla-Aho ile Finlandiya-Türkiye Parlamentolar Ortası Dostluk Grubu’nun konut sahipliğinde düzenlenen “Değişen Dünyada Türkiye: Bir Ortak, Bir Dengeleyici, Bir Stratejik Aktör” bahisli konferansta milletvekillerine ve iştirakçilere hitap etti.

Kurtulmuş, Finlandiya’ya gerçekleştirdiği resmi ziyaret kapsamında olağanüstü faydalı toplantılar yaptıklarını belirterek, bu ziyaretin Türkiye-Finlandiya ortasındaki alakalara olumlu katkı sağlaması temennisinde bulundu.

Türkiye ile Finlandiya ortasında son derece tarihi, esaslı bağlantıların bulunduğunu, aralar uzak olsa da Finlandiya ve Türk halkı ortasında gönül bağlarının bulunduğunu, iki ülkenin müşterek kanaatlere sahip olduğunu tabir eden Kurtulmuş, “Hiç elbet bu mevzulardan birisi de çatışma tahlilleri ve müzakere konusunda Türkiye ile Finlandiya’nın geliştirdikleri ortak hallerdir. 2023 yılında Finlandiya’nın NATO üyesi olarak kabul edilmesi ile Türkiye-Finlandiya bağlantılarında yeni bir iştirak yeri oluşmuştur. 2024 yılında Türkiye ile Finlandiya ortasındaki diplomatik ilgilerin başlangıcının 100. yılı hasebiyle gerçekleştirilen faaliyetler, her iki ülkeyi birbirine yakınlaştırmıştır. Başta yüksek teknolojiler, ulusal savunma sanayi, eğitim, turizm üzere alanlar olmak üzere her iki ülkenin de menfaatine olacak alanlarda işbirliğini bundan sonra çok kuvvetli bir biçimde geliştirmeyi ümit ediyoruz.” diye konuştu.

Dünyanın olağanüstü değerli bir periyottan ve tarihi bir kırılma noktasından geçtiğini, eskiye ilişkin dengelerin tamamının yok olduğu, yeni birtakım arayışların ortaya çıktığı bir periyodun yaşandığını aktaran Kurtulmuş, bu devirde yaşanan göçmen probleminden global ısınmaya, global kıtlığa kadar birçok krizin dünyanın her bölgesini yakından ilgilendirdiğini tabir etti.

Kurtulmuş, bu meselelerin tahliline ait müşterek global bakış açılarını ortaya koymak gerektiğinin altını çizdi.

Dünyadaki bir başka sorunun de çatışmaların ve tansiyonların daima artması ve bu tansiyonları, çatışmaları önleyecek global sistemin ayakta kalmaması olduğunu anlatan Kurtulmuş, “Rusya’nın Ukrayna’yı işgaliyle birlikte Avrupa kıtasında başlayan ve bütün dünyayı etkileyen askeri ve siyasi tesirlerin nasıl önleneceği, daha doğrusu Rusya’nın bu yayılmacılığının nasıl önleneceği konusunda global sistem çaresiz kalmıştır. Tıpkı biçimde İsrail’in Gazze’de üç yıla yakın bir müddettir yaşlı, bayan, çocuk, kimsesiz insanlara karşı sürdürdüğü, artık soykırım boyutlarında olan katliamlarını durdurmak için dünyanın gücü yetmemektedir. Memleketler arası sistem, böylesine değerli gelişmeleri dahi önlemekte etkisiz ve maalesef güçsüz kalmaktadır.” değerlendirmesinde bulundu.

“BM, NEW YORK’TAKİ BİR KAFEDEN FARKSIZ HALE GELDİ”

Çatışmaları önlemekle vazifeli Birleşmiş Milletler’in (BM) New York’ta bir ofisten, bir kafeden farksız hale geldiğini söyleyen Kurtulmuş, BM’nin hiçbir çatışmayı çözümleyemeyen, hiçbir agresyonu durduramayan, hiçbir suçluya sen hatalısın diyemeyen bir çaresizlik içerisinde bulunduğuna dikkati çekti.

TBMM Başkanı Kurtulmuş, şunları kaydetti:

“Rusya, Birleşmiş Milletler Güvenlik Kurulu’nda veto oyuna sahipken Ukrayna probleminde Rusya’yı nasıl durduracaksınız? İsrail’in yalnızca Gazze değil Batı Şeria’da ve Lübnan’daki taarruzlarını, gerisinde Amerika Birleşik Devletleri durduğu sürece nasıl önleyeceksiniz? Birleşmiş Milletler’de istediğiniz kadar karar alın, veto oyu sahibi olan bir ülkeyi kendisine hami olarak kılmış olan bir ülke dilediği her şeyi yapabilir durumdadır. Bu sürdürülemez bir dünya sistemidir. Demokrasiye, insan haklarına, çatışma tahlillerine olağanüstü değer veren siz kıymetli Finlandiyalı dostlarımızla birlikte bu alanda ortak çalışmak yeni bir global siyasi mimarinin ve global ekonomik mimarinin kurulabilmesi için çaba sarf etmek durumundayız. Biz bu manada her türlü işbirliğine hazır olduğumuzu tabir etmek isterim.”

TÜRKİYE’DEKİ NATO DORUĞU

Avrupa kıtasının da olağanüstü büyük çalkantılarla karşı karşıya kaldığını belirten Kurtulmuş, kelamlarını şöyle sürdürdü:

“Ukrayna problemi, yalnızca Rusya-Ukrayna ortasında bir sorun olmanın artık çok ötesine geçmiştir. Rusya ile başta Avrupa’nın ve bütün dünyanın ortasında bir sorun haline dönmüştür. Burada şunu da açık yüreklilikle görmek ve gerekli önlemleri almak durumundayız. 2014 yılında Kırım işgal edildiğinde ne yazık ki Avrupa, Kırım’ın işgaline ses çıkartamadı. Münasebetiyle görüne görüne bir işgal gerçekleşti. Kırım ilhak edildikten sonra Avrupa’nın bu sessizliği hasebiyle Ukrayna’nın öteki bölgeleri de Rusya tarafından işgal edildi, ilhak edildi. Avrupa sesini çıkaramadı, Avrupa güvenlik zafiyetinin ne kadar açık olduğunu görmüş oldu. Akabinde NATO’nun da Avrupa güvenliği bakımından gereğince inançlı bir muhafaza şemsiyesi olamayacağı ortaya çıkmış oldu. Finlandiya’nın ve İsveç’in NATO’ya girmesiyle birlikte hiç elbet NATO önemli bir biçimde güçlenmiştir. Bu ülkelerin varlığı NATO’ya taze bir kan katmıştır. NATO, güvenlik manasındaki yeni konseptlerini geliştirmek ve çatışmaları önlemek için yalnızca silahlı müdahaleyi değil, nasıl barış perspektifi geliştirebileceği üzerinde de ağırlaşmak durumundadır. Bu çerçevede NATO’nun yeni rollerinin ne olacağı konusunda bu önümüzdeki süreçte Türkiye’de gerçekleştirilecek iki kıymetli toplantıda ümit ediyorum ki yeni bahisler gündeme gelecek, bütün üye ülkeler buradaki görüşlerini yakınlaştırmaya çalışacaktır.”

TBMM Başkanı Kurtulmuş, 7-8 Temmuz’da Ankara’da NATO Önderler Zirvesi’nde ve 28-29 Haziran’da İstanbul’da gerçekleştirilecek NATO Parlamenter Zirvesi’nde NATO’nun yeni bir perspektife, yeni anlayışlara, yeni önlemlere kavuşması için gerekli fikirlerin gündeme gelmesini arzuladıklarını kaydetti.

Avrupa-Atlantik ekseninde ortaya çıkan farklılıkların Avrupa’nın güvenliği açısından bir diğer kıymetli sorun olduğunu tabir eden Kurtulmuş, özellikle ABD Başkanı Donald Trump’ın ikinci devrinde ABD ile Avrupa’nın güvenlik perspektiflerinde önemli çelişkilerin ortaya çıktığına işaret etti.

Kurtulmuş, Amerika ve Avrupa eksenli farklı güvenlik anlayışlarının, hiç elbet NATO’nun bünyesinde mezcedilmesi gerektiğini belirtti.

TÜRKİYE-AB İLGİLERİ

NATO ile ele alınması gereken bir öbür konunun da Avrupa Birliği (AB) problemi olduğuna dikkati çeken Kurtulmuş, Türkiye’nin AB bağlantılarını de her vakit stratejik bir münasebet formunda gördüğünü, içtenlikle ve açık yüreklilikle AB’ye tam üyelik perspektifine sahip olduğunu vurguladı.

Türkiye’nin samimi yaklaşımlarına karşın 1963’ten bu yana AB’de bir küme tarafından Türkiye’ye karşı ön yargılı, ayrımcılık ortaya koyan sayısız siyasetlerin geliştirildiğini, davranışlar içerisine girildiğini söyleyen Kurtulmuş, “Bugün açıkça söylüyoruz ki bölgesinde kıymetli bir güç, bölgesinde büyük bir gelişme potansiyeline sahip olan hatta artık yavaş yavaş global aktör olma yolunda ilerleyen Türkiye, Avrupa için asla bir yük değil, tam bilakis Avrupa’nın geleceği için değerli bir teminattır ve Avrupa’nın geleceği için bir zenginliktir. Avrupalı dostlarımızın bunu artık anlamaları, bırakın Türkiye’ye bir yeterlilik yapmak için bu adımı atmayı kendi güvenlikleri için, kendi gelecekleri için de Türkiye’ye karşı olumlu bir hal içerisinde olmalarını bekliyoruz ve tavsiye ediyoruz.” değerlendirmesinde bulundu.

Türkiye’nin, dünyanın en güç ve dertli coğrafyasında bulunduğunu lisana getiren Kurtulmuş, “Türkiye olarak, sorun ne kadar ağır olursa olsun, bölgemizde ve dünyada yaşanan meselelerin tamamının diplomasi yoluyla, sağlıklı müzakerelerle, güzel niyetli, açık yürekli ve karşılıklı isteğe dayalı anlayışlarla çözülebileceğine inanıyoruz ve bu çerçevede hareket ediyoruz.” dedi.

Kurtulmuş, çatışma bölgelerinde Türkiye’nin üstlendiği arabuluculuk rolünü de anlattı.

“AZERBAYCAN VE ERMENİSTAN BELİRLİ BİR MUTABAKAT ROTASINA GİRDİ”

Dünyadaki bir öteki sorun alanının Kafkaslar olduğunu, Güney Kafkaslarda Azerbaycan ve Ermenistan ortasındaki uyuşmazlığın geride kaldığını lisana getiren Kurtulmuş, “Azerbaycan ve Ermenistan belirli bir muahede rotasına girmiş, Türkiye de bu mutabakata olağanüstü önemli bir dayanak veriyor. Ermenistan ve Azerbaycan ortasındaki bağlantıların en kısa müddette olağanlaşması ile ilgili haberleri ümit ediyorum ki dünya kamuoyuna kısa mühlet içerisinde vereceğiz. Böylelikle çatışmaların, tansiyonların yaşanmış olduğu bölgemizdeki bu gergin durum, bundan sonra çözülmüş olacak ve her üç ülkenin de menfaatine olacak adımlar atılmaya devam edecektir.” diye konuştu.

TERÖRSÜZ TÜRKİYE SÜRECİ

Türkiye’nin memleketler arası alanda müzakerelere, barış mutabakatlarına, karşılıklı farklı görüşlerin yakınlaştırılmasına odaklandığı üzere kendi içerisinde de en kıymetli sorunu terör sıkıntısını çözmek için büyük bir kararlılıkla inisiyatif aldığını aktaran Kurtulmuş, Terörsüz Türkiye gayesi doğrultusunda yürütülen faaliyetler ile TBMM’de kurulan Ulusal Dayanışma, Kardeşlik ve Demokrasi Komisyonu’nun çalışmalarına ait bilgi verdi.

Terör sorununun artık geride bırakılacağının altını çizen Kurtulmuş, şu sözleri kullandı:

“Türkiye’de bütün yurttaşlarımızın birinci sınıf, eşit, özgür yurttaşlar olduğu, tam manasıyla demokratik standartların yükseltildiği, hiç kimsenin etnik kökeni, mezhebi, meşrebi bakımından ayrıştırılmadığı, hiç kimseye farklı bir gözle bakılmadığı yeni bir devrin kapılarını sonuna kadar açıyoruz. Bu tıpkı vakitte, hiçbir Türkiye Cumhuriyeti vatandaşının zihninden silahlı çaba yapmayı geçirmeyeceği yeni bir devrin başladığı manasına geliyor. Ümit ediyorum ki böylelikle Türkiye en güç problemini de müzakere yoluyla, istişare yoluyla ve siyasi olgunlukla gerçekleştirmiş ve Türkiye Cumhuriyeti tarihimizin en sıkıntı sorununu çözmüş olacaktır.”

Dünyanın içinde bulunduğu yeni periyotta, hiçbir ülkenin, hiçbir bölgenin tek başına dünyayı yönetmesinin mümkün olmadığını vurgulayan Kurtulmuş, kelamlarını şöyle sürdürdü:

“Önümüzdeki periyodun en bariz özelliği; çok kutupluluk ya da daha hakikat bir tabirle çok merkezlilik olacaktır. Dünyanın birçok yerinde yeni merkezler, yeni kutuplar, yeni stratejik havzalar ortaya çıkacak ve bu havzalar dünya siyasetindeki güç istikrarını, güç denklemini çok farklı formda etkileyecektir. Türkiye hem jeostratejik pozisyonu prestijiyle hem sahip olduğu genişleme potansiyeli prestijiyle hem dünyanın bütün istikrarlarının kesiştiği nokta olmak prestijiyle, güçlü iktisadı, istikrarlı siyasi yapısı hasebiyle yalnızca bölgenin değil dünyanın yükselen yıldızlarından birisidir. İnşallah, Türkiye, dünyanın bu periyodunda barış perspektifine sahip olarak yeryüzünde yeni, adil, hakkaniyetli bir dünya sistemi kurma maksadına hizmet ederek, etrafındaki kendisiyle ilgili bütün düşmanlıkları azaltacak, dostlarının sayısını artıracak ve dostlarıyla da ittifaklarını güçlendirerek yoluna devam edecektir.”

TBMM Başkanı Kurtulmuş, konuşmasının ardından iştirakçilerin sorularını yanıtladı.

Milliyet