Son dakika… Anıtkabir’deki ‘çelenk’ krizinin perde ardı ne? Dicle Canova CNN Türk’te anlattı

Özgür Özel, Anıtkabir’e üzerinde isminin yanında “CHP Genel Başkanı” yazan çelenk bırakmak isteyince gerginlik yaşandı. Özgür Özel, Kurban Bayramı’nın 4’üncü gününde CHP Ankara Vilayet Başkanlığı’nın önünde bayramlaşma merasimi gerçekleştirdi. Merasimin akabinde Özgür Özel, aktifliğe katılanlarla Anıtkabir’e yürüdü.

Özel’in Anıtkabir’e gerçekleştirdiği ziyaret evvelce planlanan resmi bir merasim olmadığı için Atatürk mozolesinin olduğu alana iştirakçilerin girişine müsaade verilmedi.

Özel, Atatürk mozolesine bıraktığı çelenkte yazan Cumhuriyet Halk Partisi yazısı üstüne “CHP Genel Başkanı Özgür Özel” yazısını ekledi.

Anıtkabir’de vazifeli askerler bu duruma müdahale etti. Hürmet duruşunun tamamlanmasının akabinde vazifeli asker, çelengin üzerindeki yazıyı kaldıracakken Özgür Özel yazıyı aldı ve bir sefer daha katlayarak müdafaalarına verdi.

ANITKABİR’DEKİ ‘ÇELENK’ KRİZİNİN PERDE ARKASI 

Yaşanan krize dair perde ardı ayrıntılarını CNN Türk Ankara Temsilcisi Dicle Canova şöyle aktardı;

“Şimdi edindiğim bilgilere nazaran bu yürüyüş, yani Anıtkabir’e yönelen yürüyüş planlı değildi. Tekrar edindiğim bilgilere nazaran, duyum alınması üzerine Anıtkabir Komutanlığı bir gün evvel, yani bu yürüyüşün gerçekleştiği 30 Mayıs’tan evvel, 29 Mayıs’ta Özgür Özel’in grubunu arayarak “Böyle bir planınız var mı?” diye sordu. Emel doğal ki burada önlem almaktı, şayet bu türlü bir plan varsa. Lakin kaynaklar, cevabın “Hayır, gelmeyeceğiz.” biçiminde olduğunu tabir ediyor.

Yine de Anıtkabir Komutanlığı’nın o görüşmede, şayet Anıtkabir’e gelinecekse çelenk için kurumsal ve resmî bir yazının gerektiğini, aksi hâlde Anıtkabir’e çelenkle gelinmemesi gerektiğini yönergeyi hatırlatarak bildirdiği söz ediliyor. Lakin dediğim üzere kaynaklar, bir gün öncesinde “Böyle bir niyetiniz var mı?” sorusuna CHP cephesinden, Özgür Özel cephesinden “Hayır, gelmeyeceğiz.” cevabının verildiğini aktarıyor.

GÜVENPARK PROGRAMI SONRASI ALINAN ÖNLEMLER

Ertesi gün, yani Özgür Özel’in Güvenpark’ta Ankara Vilayet Başkanlığı önünde gerçekleştirdiği bayramlaşma programının yapıldığı gün, Valilik, Ankara Emniyeti ve Anıtkabir Komutanlığı yeniden duyumlar üzerine birtakım önlemler almaya başlıyor. Ve tekrar Özgür Özel cephesine, “Resmi yazı yok, resmi müracaat yok, Anıtkabir’e çelenk getirmeyin.” ihtarında bulunulduğu tabir ediliyor. Fakat edindiğim bilgilere nazaran Özgür Özel ve beraberindekiler tekrar de oraya iki başka çelenkle yürüyor.

ANITKABİR’DE ÇELENK KURALLARI

Şimdi Anıtkabir’in kurallarına nazaran mozoleye çelenk bırakmanın ön şartı, hangi kurum ismine gelinecekse o kurumdan resmî yazıyla ziyaretin bildirilmesi gerekiyor. Zira yalnızca kurumlar mozoleye çelenk bırakabiliyor. Ve o çelenk, resmî yazılı merasimlerde her vakit izlediğimiz biçimde asker tarafından götürülüp mozolenin üzerine bırakılıyor. Gelen konuk da önüne geçip hürmet duruşunda bulunuyor. Natürel ki Anıtkabir’i başka ayrı ziyaret eden şahıslar ya da kümeler, ellerinde güller ve karanfillerle gidip kendi çiçeklerini mozoleye bırakabiliyor. Lakin çelenk sorunu farklı. Çelenk, kurumlar tarafından kurumsal ve resmî bildirimle, resmî merasim sırasında asker tarafından bırakılıyor.

ÇELENKLERİN İÇERİ ALINMAMASI

Kaynaklar, bunun Anıtkabir yönergesinde çok açık biçimde yazdığını tabir ediyor. O nedenle aslında Özgür Özel ve beraberindekilerin dışarıdan getirdiği iki çelenk içeri alınmıyor, buna müsaade verilmiyor.

Yine edindiğim bilgilere nazaran, “Tamam, içeri girelim, hürmet duruşunda bulunup çıkalım.” denilmesi üzerine buna da kısıtlı olarak müsaade ediliyor.

Kısıtlıdan kastım şu: Toplu hâlde tüm gelenlerin içeri alınması değil; Özgür Özel, belediye liderleri ve milletvekilleri üzere resmî yetkili isimlerin kapıdan içeri alınması, geri kalanların ise dışarıda tutulması tarafında bir hal sergileniyor Anıtkabir Komutanlığı tarafından. Lakin anlıyorum ki burada da bir külfet yaşanmış.

KAPIDAKİ GERGİNLİK VE İÇERİ GİRİŞ

Kaynaklar diyor ki; kısıtlı giriş sonrası oradaki polisin kapıları kapatmaya çalışmasına karşın bunun zorlandığı, pürüzün aşıldığı ve içeri girildiği tabir ediliyor. Aslında Anıtkabir’e kümeler hâlinde girilebiliyor. Bu olağan, bunda bir yasak yok. Ancak o gün toplu hâlde ve evvelden resmî bildirimde bulunulmadan gerçekleşen bir yürüyüş sonrası daima birlikte içeri girmek istedikleri için kısıtlı bir müsaade veriliyor.

“Özgür Özel, belediye liderleri ve milletvekilleri dışındakiler kalsın.” deniyor. Lakin tekrar kaynakların tabirine nazaran polis pürüzü ve kapı aşılarak içeri giriliyor.

MOZOLE ÖNÜNDEKİ ÇELENK TARTIŞMASI

Şimdi içeri girdiklerinde ellerinde bir çelenk yok. Bunun altını çizelim. Mozolenin önündeki çelenk, Anıtkabir Komutanlığı’na ilişkin ve her vakit orada duruyor. Yani rutin olarak plastik çiçeklerden yapılmış sembolik bir çelenk olarak daima orada bulunuyor. Bu yüzden üzerinde “Anıtkabir Komutanlığı” yazan bir çelenk o. Artık resmi merasim olacağı vakit o çelenk kaldırılıyor. Gelen resmi konuğun çelengi yeniden asker tarafından oraya bırakılıyor.

Dolayısıyla mozole önündeki çelenk, CHP’nin ya da Özgür Özel ve beraberindekilerin getirdiği bir çelenk değil; her vakit mozolede bulunan plastik çiçeklerden yapılmış sembolik bir çelenk.

ŞERİT KRİZİ VE MÜDAHALE

Özgür Özel ve beraberindekiler içeri girdikten sonra işte o her vakit orada duran çelengin üzerine, cebinden çıkardığı ve üzerinde “CHP Genel Başkanı Özgür Özel” yazılı şeridi bırakmak istiyor. Manzaralarda de bu çok net görülüyor. Burada hem resmî bir merasim olmaması hem de yeniden Anıtkabir yönergesine alışılmamış halde bir yazı bırakılmak istenmesi üzerine oradaki vazifeli de sık sık engellemeye ve müdahale etmeye çalışıyor.

Neden Anıtkabir yönergesine muhalif bir yazı? Zira dediğim üzere bunun altı bilhassa çiziliyor: Çelenk yalnızca kurumlar tarafından, resmî bildirimle, kurumsal ve resmî merasimlerde; sadece temsil edilen kurumun ismi yazılacak formda bırakılabiliyor. Örneğin: “Türkiye Cumhuriyeti Cumhurbaşkanlığı.”

Yani şahıslar ismine bir çelenk bırakılamıyor. Hasebiyle burada hem zati resmî bir müracaat yok ve çelenkle gelinmemiş, hem de orada rutin olarak duran çelengin üzerine şahıs ismine bir yazı bırakılmak istenmesi üzerine vazifelinin harekete geçtiği ve bunu engellemeye çalıştığı söz ediliyor. Sonuç prestijiyle da bu manzaralar ortaya çıkıyor.”

“ÖZGÜR BEY CHP TABININI KIŞKIRTIYOR”

Anıtkabir’de yaşanan çelenk tartışması gündemdeki yerini korurken, Devlet Eski Bakanı Mehmet Sevigen’den dikkat çeken açıklamalar geldi. CNN TÜRK ekranlarında konuşan Sevigen, Özgür Özel’in çelenge ‘CHP Genel Başkanı Özgür Özel’ yazısı eklemesine reaksiyon gösterdi. ‘Cumhuriyet Halk Partisi’nden kimse büyük değildir’ diyen Sevigen, Anıtkabir’in ve Atatürk’ün CHP için ‘kırmızı çizgi’ olduğunu vurguladı.

Devlet Eski Bakanı Mehmet Sevigen’in açıklamaları şöyle;

“Çok üzgünüz. Ben Cumhuriyet Halk Partisi Genel Başkanlığı pozisyonunda bulunmuş bir beşerim. Atatürk bizim kutsalımızdır. Anıtkabir bizim kutsalımızdır. Buradaki sorun yazı değil. Oradaki sorun şu: Oradaki taşlı aralıklar vardır. Hatta Aslanlı Yol’dan giderken biliyorsunuz, orada bu türlü cümbür cemaat, hurra üzere yürünmez. Beşerler yürürken ayakları yere çakılmasın diye daima başları önde olur. O, Atatürk’e bir hürmettir. O taşların aralıklı olması da bunun içindir. Orada yürürken Atatürk’e hürmet imajı var mıydı Allah aşkına? Güya “Hadi gidelim, gereğini yapalım” üzere bir hava vardı.

Ben mesela çok üzülüyorum. Bu mevzuları eleştirmek istemiyorum lakin Mustafa Kemal Atatürk ve Anıtkabir, dediğim üzere Cumhuriyet Halk Partisi’nin kırmızı çizgileridir. Buraya bu türlü elini kolunu sallayarak, Dingonun ahırı üzere gidemezsin. Giremezsin.

Zaten çelengin üzerinde bir kişinin değil, kurumun ismi muharrir. Onun kuralları vardır, gelenekleri vardır. Oradaki askerler bizim kutsallarımızdır. Onlar Atatürk’ü bekliyorlar. Onlara karşı başka bir saygınlığımız vardır. Hem ikinci genel liderimiz İsmet Paşa’nın mezarının başında nöbet tutuyorlar hem de Gazi Mustafa Kemal Atatürk’ün huzurunda nöbet tutuyorlar. Onlar bizim kutsallarımızdır.

Yani ben gideceğim, kendi reklamımı koyacağım… Cumhuriyet Halk Partisi’nden büyük müsün? Orada Özgür Özel, Cumhuriyet Halk Partisi amblemini koymuyor; “Cumhuriyet Halk Partisi Genel Başkanı” sözünü koyuyor. Cumhuriyet Halk Partisi’nden kimse büyük değil. O havaya girmenin bir manası yok. Bir genel lider, cebinden çıkardığı bir kâğıdı oraya koyma tenezzülüne eder mi? Yanında 20 tane adam var. Onlar yapsa, sen engellesen tamam anlarım. Lakin sen genel lider olarak gidip, senin ismin orada olsa ne olacak, olmasa ne olacak?

Onun için ben daima baştan beri söylüyorum: Şayet 4-5 tane arkadaşıyla ilgili karar veremediysen, “Parti mi arkadaşlarım mı?” dediğimde, daha başından beri arkadaşlarım dedi, partiyi bir tarafa bıraktı. Artık de Allah aşkına, Cumhuriyet Halk Partisi’nin orada olması mı daha düzgün, yoksa Özgür Özel’in isminin olması mı?

Ben buradan bütün partililere, yöneticilere, sıradan vatandaşlara, meydanda bulunan arkadaşlarımıza sesleniyorm. Kim olursa olsun, Cumhuriyet Halk Partisi’ne emek veren iki kümeye da sesleniyorum: Allah aşkına, orada Özgür Özel’in ismi mi durmalı, yoksa Cumhuriyet Halk Partisi’nin kurumsal kimliği mi? Özgür Bey güya kendini Cumhuriyet Halk Partisi’nden daha büyük görüyor. Kime ispat edeceksin? Kemal Bey’e mi ispat ediyorsun “Ben Cumhuriyet Halk Partisi Genel Başkanıyım” diye? Neyi ispat edeceksin? Lütfen git aynaya bak, akşama kadar “Ben Cumhuriyet Halk Partisi Genel Başkanıyım” de. Lakin orası kutsal bir yer kardeşim. CHP’nin oradaki çelengi daima sabit durur. Tıpkı boyutlarda getiririz, Cumhuriyet Halk Partisi’nin kurumsal kimliğini koyarız, orada anarız.

Ama Özgür Bey maalesef burada kendini Cumhuriyet Halk Partisi’nden üstün görmeye devam ediyor. Bana göre yanlış yapıyor. Parti aşikâr bir pozisyona geldi, partinin tabanını kışkırtıyor, tabanı birbirine maksat gösteriyor. Çok yanlış yaptığına inanıyorum.

Bir tanesi genel liderin muhafazası mıydı tam tanıyamadım; askeri itiyor, tartaklıyor. Askerler orada nöbet tutuyor, tertibi sağlıyorlar. Daha evvel hatırlarsın, kimileri geliyordu; bağırıyorlardı, çağırıyorlardı. Biz de “Gökkubbeyi başınıza yıkarız” diyorduk. Şimdi Özgür Bey kendisi yapıyor. Ya Mustafa Kemal’in makamına bu türlü girilir mi? Anıtkabir’e bu türlü girilir mi?

Sen bu türlü girdiğin vakit öbürleri neler yapar? Diğerleri gelir dağıtırlar, Aslanlı Yol’un üzerine çıkarlar. Gençlerden biri ayağını koyuyor, üst çıkmaya çalışıyor. İstediği üzere saygısızlık yaparlar. Lakin genel lider olarak sen engelleyeceksin, örnek olacaksın. Orada ağabeylik, babalık yapacaksın. Madem götürüyorsun, onların sorumluluğunu alacaksın. Demek ki kendi içinde, kendi yüreğinde birtakım histen kurtulamamış.”

Milliyet