Gündem

Kâğıdın kokusu hafızayla çözülünce

SERAY ŞAHİNLER – Bazı kitaplar sadece okunmaz; kokusuyla, dokusuyla yıllar boyunca yaşanır. Eski bir kitabın sayfalarını araladığınızda yükselen o tanıdık koku, hafif vanilyamsı, biraz otsu, kimi vakit bademi andıran, aslında sırf nostalji değil, kimyanın sessiz çözülmesinin sonucudur.

Tam da bu duyusal hafızadan hareket eden “Vanilya, Çimen, Badem” standı, 24 sanatçıyı kitap objesinin yaşayan, dönüşen ve yine yazılan tabiatı etrafında bir ortaya getiriyor. Huo Rf’nin kürasyonuyla gerçekleşen stant Beyoğlu Meşrutiyet Caddesi’ndeki Kendi Koleksiyonu’nda ziyaret edilebiliyor.

Sergi başlığını, ‘zamanla yaşayan’ kitapların kimyasal hafızasından ödünç alıyor. Fakat burada kelam konusu olan sırf malzemenin bozumu değil; vaktin objeler üzerinde bıraktığı estetik ve duygusal tortu. Hasebiyle Huo Rf’nin işaret ettiği bağ rastlantısal değil katmanları irdeledikçe yeni manalar açığa çıkaran maddi bir hafıza yüzeyi.

Kimyasal bileşenler

Sanatçılar da kâğıdın serüveninde bu stantla yeni bir sayfa açıyor. “Vanilya, Çimen, Badem” eski kitapların karakteristik kokusunu oluşturan kimyasal bileşenlere işaret ediyor: Ligninin parçalanmasıyla ortaya çıkan vanilin notaları, selülozun yaşlanmasıyla barizleşen çimensi tonlar ve kimi organik çözünmelerin yarattığı badem çağrışımları… Lakin stant bu kokuyu sırf bilimsel bir olgu olarak ele almıyor; onu belleğin, geçmişin ve şahsî tarihin duyusal lisanı olarak yorumluyor. Yunanca biblion (kitap) ve osme (koku) sözcüklerinden türeyen bibliosmia kavramına yaslanan stant, kitap kokusunu bir hafıza sistemi olarak düşünmeye davet ediyor. Zira bazen bir kitabın kokusu, okunan cümlelerden daha uzun mühlet zihinde kalabiliyor.

“Vanilya, Çimen, Badem”de yer alan eserler de tam olarak bu fikrin izini sürüyor. Sanatkarlar geçmişte ürettikleri yayınlara geri dönüyor; onları notlarla, kolajlarla, organik ve inorganik gereçlerle yine şekillendiriyor, kimi vakit heykelsi ya da ses temelli yapılara dönüştürüyor. Böylelikle kitap, tamamlanmış bir obje olmaktan çıkıp değişmeye devam eden canlı bir üretim alanına evriliyor.

Düşündüren sayfalar

Farklı coğrafyalardan 24 sanatkarın katkısıyla şekillenen stant, sanatçı kitabını sırf bir yayın formatı olarak değil; şahsî bellek, maddesel deney ve anlatı imkanlarının kesiştiği çok katmanlı bir alan olarak yine düşünmeyi öneriyor. Sayfalar burada sırf okunmuyor; aşınıyor, dönüşüyor, kokuyor ve tekrar mana kazanıyor.

Sergide yer alan sanatkarlar ise şöyle: Ahmet Civelek, Antonia Breme, Aslı Çavuşoğlu, Berkay Tuncay, Ecem Yüksel, Elif Kahveci, Emirkan Cörüt, Furkan Öztekin, Gülşah Mursaloğlu, Joseph Imhauser, Kadir Çıtak, E S Kibele Yarman, Lara Ögel, Metehan Özcan, Neslihan Başer, Rahel Zoller, Rhonda Khalifeh, Sena Başöz, Sevil Tunaboylu, Sevim Sancaktar, Thukral & Tagra, Ufuk Barış Memnun, Vardal Caniş, Yasemin Özcan. 

border_less daima yanımızda 

Huo Rf, Türkiye’de bir prensip imza atmış ve 2019’dan beri sanat yayıncılığını ve sanatçı kitaplarını paydaşlarıyla buluşturan border_less ARTBOOK DAYS’i hayata geçirmişti. border_less bu sene 12 farklı ülkeden 69 iştirakçiyi ve toplam 5 bin 362 ziyaretçiyi ağırladı. border_less EDITIONS serisinin yeni üretimleri ise yıl boyunca çevrimiçi mecralarda paylaşıyor, zamanla ise galerilerle iş birliği içinde pop-up fizikî sergilerle seyahatine devam ediyor. Bu yaz, Çağla Ulusoy, Ecem Yüksel ve Vardal Caniş’in seri için ürettikleri işlerden oluşan seçkiye Okra, Firuze ve Monkey Istanbul mesken sahipliği yapacak.

 

Milliyet

İlgili Makaleler

Bir yanıt yazın

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Başa dön tuşu